Hoe luisteren voor mij alle communicatie oversteeg.
Jarenlang hield ik me al bezig met communicatie. Organisatieverhalen. Strategieën. Boodschappen. Woorden. Tot het moment dat ik mezelf afvroeg….
In hoeverre draagt mijn werk bij aan verbinding? Aan vertrouwen. Het contact tussen mensen, mijn persoonlijke drijfveer. Voor mij ontbrak er iets in die bovenstroom. Want hoe kan het dat mensen zich niet gehoord voelen, zelfs als ze al zoveel van zich hebben laten horen? En waarom houden de tegengeluiden aan als een verhaal of argument klip en klaar is?
Ik zag het terug in onderzoeken: de disbalans tussen wat organisaties communiceren en wat er onder de oppervlakte blijft bij mensen.
Ik realiseerde de invloed van communicatieruis. Logisch, we leven in een snelle tijd met ogenschijnlijk weinig ruimte voor vertraging. In en rond organisaties zijn onze ogen gericht op tempo maken, op voortgang, verandering en resultaten.
Maar de onderstroom doet ook mee. De zorgen. Twijfels. Of vragen. De behoefte om gehoord te worden. De subtiele signalen zijn er maar soms zien we ze over het hoofd in alles wat er op ons afkomt.
Dat voedde mijn fascinatie voor luisteren en de signalen die moeilijker waarneembaar zijn en makkelijk overstemd raken in onze wereld.
Uit mijn muziekervaring wist ik al dat wat onhoorbaar is toch doorklinkt…..
“Harmony begins long before
the first note is being played”
- Mildred Portney Chase (pianist) -
Ik heb een groot hart voor muziek. Als pianist en improviserend muzikant ontdekte ik al vroeg de kracht van afstemming - een principe waarmee ik later ook in organisaties zou werken.
Afstemming vraagt om diep luisteren. Naar stiltes. Naar wat terloops wordt gezegd. Zoals de componist Debussy ooit zo mooi zei: “Muziek is de stilte tussen de noten“.
Afstemmen is ook improviseren, zoals in de jazz. Dat vraagt het verdragen van wat niet meteen duidelijk of hoorbaar is. Het ruimte maken voor wat alleen langzaam duidelijk kan worden. Als een nieuwe richting en geluid. Of samenspel.
Muziek leerde me welke houding dat vraagt. Nieuwsgierig. Aandachtig. Aanwezig. Luisteren naar wat nog geen taal heeft. In 2017 bracht ik met klarinettist Alex Simu mijn debuut-cd uit.
Omhoren bracht alles samen
Ooit bladerde ik door een oud woordenboek. Mijn oog viel op het woord Omhoren. Een oud Nederlands woord voor luisteren naar wat zich om je heen afspeelt. Omkijkend.
Meteen voelde ik: dit is het. Mijn werelden kwamen in een oogopslag samen. Communicatie. Mijn verlangen om iets te doen aan alle ruis. Muziek en improvisatie die ik al gebruikte in sessies met organisatie. En mijn fascinatie voor wat onopgemerkt blijft maar wel doorklinkt.
Omhoren is voor mij inmiddels meer dan een woord. Het is een manier van luisteren. Een kernwaarde en uitnodiging om aandachtig en ontvankelijk te blijven. Weg van het luide en terug naar wat doorklinkt in de stiltes.
Een geluid recht uit mijn hart
Ik ben veel in gesprek voor mijn werk met opdrachtgevers. Maar als het ‘s avonds stil wordt, hoor ik ineens weer een zacht ritmisch geluid uit mijn borstkas opklinken.
Mijn kunsthartklep, tikkend en klikkend, al meer dan 25 jaar. Daarvoor een hartruis maar nu een vertrouwd geluid. .
Dankzij de stilte hoor ik dit geluid dat overdag wordt overstemd. Dus nauwelijks hoorbaar maar altijd aanwezig.
En misschien geldt dat niet alleen voor geluiden…..
LuisterLab
Voor luisterend leiderschap
Omhoren staat voor mij voor afstemmen: op jezelf, de ander en alles wat in een team, groep of organisatie onopgemerkt meespeelt. Vanuit opmerkzaamheid, ontvankelijkheid en nieuwsgierigheid. Met ruimte voor andere en nieuwe gezichtspunten of ideeën. Ontdek de kracht van Omhoren in het LuisterLab.